DOLAR 50,44760,06%
EURO 55,35510,19%
ALTIN 6.059,160,31
BITCOIN 3159673-3.52754%
Bolu
14°

ORTA ŞİDDETLİ YAĞMUR

SABAHA KALAN SÜRE

Çocuklar İçin Güvenli Dijital Alan Yolu Açılıyor
116 okunma

Çocuklar İçin Güvenli Dijital Alan Yolu Açılıyor

ABONE OL
Ekim 17, 2026 17:27
Çocuklar İçin Güvenli Dijital Alan Yolu Açılıyor
0

BEĞENDİM

ABONE OL

Uzmanlar, 15 yaş altı çocuklar için sosyal medya düzenlemesinin başarılı olabilmesi adına yalnızca bir yaş sınırı belirlenmesinin yeterli olmayacağını, aynı zamanda ailelerin ve eğitim kurumlarının dijital okuryazarlığının artırılması ve çocuklara güvenli bir dijital ortam sağlanması gerektiğini vurguluyor.

Sosyal medyada yaş sınırlamasını içeren “Sosyal Ağ Sağlayıcı Tarafından Çocuklara Özgü Ayrıştırılmış Hizmet Sunulmasına ve Yaş Doğrulamaya İlişkin Yönetmelik”, 1 Kasım’da yürürlüğe girecek.

Cumhurbaşkanlığı Siber Güvenlik Başkanlığı tarafından hazırlanan bu yönetmelik, sosyal ağ sağlayıcılarının 15 yaşını doldurmamış olan çocuklara hizmet vermesini yasaklıyor.

Erdem Eriş, yaptığı açıklamada, 15 yaş altına yönelik sosyal medya düzenlemesinin çocukların dijital güvenliği açısından önemli bir adım olduğunu belirterek, yaş doğrulama süreçlerinde kişisel veri koruma ve platformların sorumlulukları hakkında değerlendirmelerde bulundu.

Eriş, çocukların dijital dünyada sadece uygunsuz içeriklerle değil, aynı zamanda sahte arkadaşlık hesapları, kişisel veri hırsızlığı, dolandırıcılık, siber zorbalık ve şantaj gibi çeşitli tehditlerle de karşılaştığını belirtti.

Yapay zekanın bu tehditleri daha inandırıcı hale getirdiğine dikkat çeken Eriş, “Bir çocuğun sıradan bir fotoğrafı dahi, sahte ve mahrem bir görüntüye dönüştürülerek şantaj amacıyla kullanılabilir. Bu nedenle, çocukların fotoğraflarının, okul bilgilerinin ve konumlarının kimler tarafından görüldüğü, ekran başında geçirdikleri süre kadar önemlidir.” şeklinde konuştu.

Eriş, düzenlemenin uygulanmasında yaş doğrulama süreçlerinin kritik bir rol oynadığını belirterek şunları ifade etti:

“Çocukları korumak için oluşturulan sistemler, gereksiz kimlik ve kişisel veri toplanmasına yol açmamalıdır. Platformlarla yalnızca yaş sınırının karşılanıp karşılanmadığını gösteren asgari bilgi paylaşılmalıdır. Ayrıca, geçiş döneminde ‘hesabınız kapanacak, yaşınızı doğrulayın’ mesajlarını taklit eden dolandırıcılık girişimleriyle karşılaşabileceğimizi öngörüyoruz. Kullanıcılar, mesajla gelen bağlantılara e-Devlet şifrelerini veya kimlik bilgilerini girmemeli ve işlemleri resmi kanallardan başlatmalıdır.”

Yaş sınırının etkili olabilmesi için platformların sorumluluk alması, ailelerin bilinçli bir yaklaşım sergilemesi ve okullardaki dijital güvenlik eğitiminin bir arada yürütülmesi gerektiğini belirten Eriş, çocukların benzer tehditlerle çevrimiçi oyunlar ve mesajlaşma uygulamalarında da karşılaşabileceğini vurguladı.

Eriş, platformların güvenli varsayılan ayarlar ve hızlı şikayet mekanizmaları sunması gerektiğine dikkat çekerek şunları ekledi:

“Aileler, çocuklarına tanımadıkları kişilerle bilgi paylaşmamayı ve şüpheli taleplerde yardım istemeyi öğretmelidir. En güçlü koruma unsurlarından biri, çocuğun bir sorun yaşadığında cezalandırılmaktan korkmadan ailesine anlatabilmesidir. Dijital güvenlik, yaş sınırına ulaşıldığında sona ermeyen bir eğitim ve güven ilişkisidir.”

“Ailelerin dijital okuryazarlığı güçlendirilmeli”

Sosyal Medya Uzmanı ve İletişim Danışmanı Ümit Sanlav, düzenlemenin dijital platformların sorumluluk alması açısından önemli bir adım olduğunu ifade ederek, yaş doğrulamasının yanı sıra içerik önerileri, kullanıcılarla iletişim ve kişisel verilerin korunmasına yönelik denetimlerin de önem taşıdığını belirtti.

Sanlav, çocukların dikkatinden, kişisel verilerinden ve ekran başında geçirdikleri zamandan kazanç sağlayan şirketlerin, bu konuda çocukların güvenliğini sağlamak için de sorumluluk alması gerektiğini kaydetti.

Düzenlemenin etkili olabilmesi için denetimlerin uygulamada karşılık bulması gerektiğine dikkat çeken Sanlav, şunları söyledi:

“Yaş doğrulamasının yanı sıra çocuklara hangi içeriklerin önerildiği, kimlerin onlara ulaşabildiği ve onları sürekli ekranda tutan tasarımlar da denetlenmelidir. Çocukların güvenliğini sağlarken, her yaş grubundan sosyal medya kullanıcısının da kişisel verileri ve mahremiyetleri aynı titizlikle korunmalıdır.”

Yasal düzenlemelerin tek başına yeterli olmayacağını vurgulayan Sanlav, ailelere ve eğitim kurumlarına da görev düştüğünü belirterek, şu noktaları kaydetti:

“Ailelerin dijital okuryazarlığını güçlendirmek, okullarda güvenli internet bilincini geliştirmek ve çocuklarla açık iletişim kurmak bu sürecin ayrılmaz parçalarıdır. Çocuklarımızın teknolojiyi bilinçli kullanmasını, öğrenmesini ve üretmesini sağlayacak güvenli ortamı birlikte oluşturmalıyız. Hiçbir platformun ticari menfaati, bir çocuğun güvenliğinden daha değerli değildir.”

“Çocuklar için asıl risk yalnızca ekran süresi değildir”

Yeşilay Bilim Kurulu Üyesi Prof. Dr. Şaziye Senem Başgül, sosyal medya düzenlemesini doğru ve gerekli bir adım olarak değerlendirdi.

Başgül, yoğun sosyal medya kullanımının çocuklarda dikkat sorunlarına yol açabileceği, yüz yüze akran ilişkilerini zayıflatabileceği ve bağımlılık riskini artırabileceği konusunda uyarıda bulunarak, Yeşilay’ın uygulamayı güçlü biçimde desteklediğini ifade etti.

Çocuklar açısından sosyal medya kullanımındaki risklerin çeşitliliğine vurgu yapan Başgül, “Çocuklar için asıl risk yalnızca ekran süresi değildir. Sonsuz kaydırma, otomatik oynatma, sürekli bildirimler ve kişiselleştirilmiş öneri sistemleri daha büyük bir riski barındırmaktadır. Hedef, çocuklar için güvenli bir dijital ortam oluşturmaktır.” şeklinde konuştu.

Düzenlemenin etkili olabilmesi için yaş sınırının tek başına yeterli olmayacağını belirten Başgül, denetim mekanizmasının yanı sıra ailelere, öğretmenlere ve platformlara düşen sorumlulukları şöyle aktardı:

“Avustralya’daki benzer yasaktan üç ay sonra çocukların büyük bir kısmının sahte hesaplarla erişmeye devam ettiği gözlemlenmiştir. Yasanın etkili olabilmesi için platformların bağımsız denetimi, düzenli şeffaflık raporları yayımlaması ve ailelerin dijital okuryazarlık konusunda desteklenmesi gerekmektedir. Ailelerin, çocuklarının dijital hayatını yakından izlemesi önemlidir. Ancak bu takip, güvene dayalı bir ilişkinin üzerine kurulmalıdır. Ebeveynlerin kendi teknoloji kullanımları da belirleyicidir. Okulların görevi teknolojiyi yasaklamak değil, bilinçli kullanımı öğretmektir. Öğretmenler, problemli kullanımın erken işaretlerini tanıyabilmelidir. Platformların sorumluluğu, sorunu kaynağında çözmektir. Çocuk hesaplarında güvenli ayarlar varsayılan olmalı, çocuklara davranışlarına göre hedeflenmiş reklam ve içerik önerisi sunulmamalıdır. Zararlı içeriklere hızla müdahale edilmeli ve yaş doğrulama çocukların kişisel verileri korunarak yapılmalıdır.” (AA)

En az 10 karakter gerekli